Kamu Desteği Olmadan İnşaat Sektörü Sorunları Çözülebilir mi?

Türkiye İnşaat Malzemesi Sanayicileri Derneği (İMSAD) tarafından her ay düzenli olarak yayımlanan “Türkiye İMSAD Aylık Sektör Raporu”‘nun Haziran sayısı yayınlandı.

Kendi dinamiklerinden kaynaklanan çok sayıda sorun ile boğuşan İnşaat Sektörü bir türlü toparlanamıyor. Mali yapısı bozulan müteahhitler sorun olmaya devam ediyor. 2018 yılında yaşanan finansal şoklardan en çok müteahhitlik sektörü firmalarının etkilendiği, diğer sektörlere göre iyileşmenin çok daha yavaş olduğu gözlemleniyor. Arz ve talepte yaşanan düşüşler nedeniyle satışlar azalmış olup müteahhitlik firmalarının nakit akışları da bozulmuştur. Peki, İnşaat Sektörü Sorunları çözüme nasıl kavuşacak?

Banka Kredilerinde Yaşanan Sıkıntılar

İMSAD tarafından hazırlanan raporda, firmaların banka kredileri ile ilgili üç ayrı sıkıntı yaşadıklarına değinilmiştir. Bu sıkıntılar;

    • Yurtiçi ve yurtdışından temin edilmiş olan banka kredilerinin ödenmesinde sıkıntılar yaşandığı ve yeniden yapılandırma talepleri bulun bulunduğu,
    • Mevcut banka kredilerinin faiz oranları yükseldiği, firmaların nakit akışları yeterli olmadığı ve karlılıklarının da olumsuz etkilendiği,
    • Yeni banka kredilerinin kullanımı çok sınırlanmış olduğu

raporda belirtilmiştir. Firmalar ayrıca kamudaki iş alacakları ile KDV alacakları nedeniyle de sıkışıklık yaşamaktadır.

Kötü Aktiflerin Devri İçin Fonlar Kurulsun…

İnşaat sektöründe bankalara olan kredilerin ödenmesinde yaşanan sıkıntılar için kamunun bir önerisi olmuştu. Alacaklı bankalar ile borçlu firmaların bir araya gelerek borçları yeniden yapılandırmaları veya kötü aktiflerin devredilmesi sağlanacaktı. Bu amaçlar için de fonlar kurulması öngörülüyordu. Bu konuda temaslar olmakla birlikte henüz somut bir ilerleme sağlanamadığı raporda belirtilmiştir. Halbuki müteahhit firmaların borçlarının yeniden yapılandırılması veya fonlara devri konusunda zamana ve kamunun da nakdi veya garanti katkısına ihtiyaç bulunmaktadır.

Piyasa Dinamikleri İnşaat Sektörü Sorunları ‘nı Çözemez

Daha geniş kapsamlı olarak değerlendirildiğinde ise inşaat sektöründeki sorunlar piyasa dinamikleri içinde çözülemeyecektir. Sektördeki yapısal sorunların çözümü için yine kamunun öncülüğünde yapısal iyileştirmelere ve müdahalelere ihtiyaç vardır.

Sorunların Çözümünde Nasıl Bir Yol İzlenmeli?

    • İnşaat sektöründeki geri ödenemeyen banka kredilerinin devredilmesi hedeflenen fonların kuruluşunda, kötü aktiflerin devrinde ve bankaların bu nedenle sermayelerinin güçlendirilmesinde kamu nakdi veya gayri nakdi katkı ve teminatlar sağlamalı,
    • Müteahhitler arasında mali yapılar kriter alınarak sektörde kamu aracılığı ile bir konsolidasyon yapılmalı. Böylece mali açıdan zayıf ve sıkıntılı firmalar, projeleri ve borçları mali açıdan olanakları olan firmalara devredilmeli,
    • Kentlerde planlı ve alan bazlı kentsel dönüşümlere başlanmalı, bu dönüşümler riskler ve ihtiyaçlar odaklı olmalı, kamu fonları ile yabancı fonlar da kullanılmalı
    • Mevcut yapılar için artırılacak ve genişletilecek asgari standartlar ile yenileme pazarı canlandırılmalı,
    • Sektörde talebin daha istikrarlı ve kalıcı olması için ise yapı finansman sistemi tüm piyasa ve kurumları ile kurulmalı,
    • Kamudan olan iş alacakları ile KDV alacakları ödemeleri için bir takvim açıklanmalı,

Kamu destekli yapısal önlemler alınmadığı takdirde İnşaat Sektörü Sorunları ‘nın çözümü oldukça zaman alacak ve bu süreçte sektör küçülmeye devam edecektir. Bu durumda inşaat malzemeleri sanayi için ise iç talep küçülmeye devam edecektir.

 

“TÜRKİYE İMSAD AYLIK SEKTÖR RAPORU” www.imsad.org sitesinde yayınlanmıştır.

Hazırlayan;

İnş. Müh. Yüksel KAYA
yuksel@insaport.com

 

Kaynak: İnşaPORT