Harvard Profesörlerinden korkutan Türkiye uyarısı; “Bu defa gerçekten farklı”

Profesör Reinhart ve Rogoff, “Bu Defa Gerçekten Farklı” açıklaması ile Türkiye uyarısı yaptılar. Harvard profesörleri, ‘Bu Defa Farklı’ kitaplarında 2008-2009 krizinin son 800 yıllık ekonomi ve finans tarihindeki krizlerden farklı olmadığını yazmışlardı.

800 yılın en büyük krizi geliyor

2008-2009 krizinin son 800 yıllık ekonomi tarihindeki krizlerden farklı olmadığını ‘Bu Defa Farklı’ kitabında yazan, biri Dünya Bankası’nın yeni başekonomisti, diğeri IMF’de direktör yardımcılığı ve başekonomisti olarak görev yapmış iki profesör olan Harvard profesörleri Carmen M. Reinhart ve Kenneth S. Rogoff, “Bu defa gerçekten farklı” açıklaması ile Türkiye uyarısı yaptılar.

Reinhart ve Rogoff’un 800 yıllık ekonomi ve finans tarihindeki krizleri incelediği çalışma, 2008-09 krizinin hiç de sıradışı olmadığı vurgusu yapmıştı.

“Bunun yanında 2008 iyi bir krizdi”

Her ikisi de karantina altında olan Harvard profesörleri, Bloomberg ile gerçekleştirdikleri sohbette ekonomik modellerin değiştiğini ve geçmiş deneyimlerin şablon olarak kullanılamayacağını vurguladılar. İkiliye göre (Covid-19) yeni tip koronavirüs tedbirleri çerçevesinde alınan tecrit önlemleri, bu pandemiyi diğerlerinden farklılaştıran diğer önemli unsur.

Tam anlamıyla küresel olması açısından da bu krizin farklı olduğunu belirten Rogoff; “2008’de gelişmekte olan ekonomiler ‘iyi’ bir kriz görmüştü, bu sefer virüs bu ülkeleri ne oranda vurmuş olursa olsun, ‘iyi’ bir kriz olmayacak” diyor.

Çin’in gelecek iki üç yıl boyunca yıllık ortalama yüzde 1 büyümesinin iyimser bir beklenti olacağını belirten Rogoff; “Adeta bir savaşta gibiyiz. Onun için ekonomik çatışma halinde olan ülkelere not vermeyeceğim. Ne kadar istihdam sağladığınızı not alacağım” dedi.

ABD ve Avrupa’nın farklı yöntemlerle (Kovid-19) yeni tip koronavirüs salgınının yayılmasına karşı tedbir aldığını belirten Rogoff, birinin işsizliğin yükselmesine izin verip doğrudan destek sağladığını, diğerinin ise şirket ve istihdamları korumak yoluna gittiğini vurguluyor. Ancak Rogoff’a göre, krizin uzaması halinde Avrupa’daki şirketler de çalışan çıkartmak zorunda kalacak.

“2019 düzeyine beş yılda dönersek iyi”

Her iki uzman da hisse piyasalarındaki yükselişin genel bir V-tipi iyileşme beklentisiyle de kısmen ilintili olduğu görüşünde. En iyi ihtimalle U-tipi iyileşme olacağını belirten Rogoff; “Beş yılda 2019 kişi başı GSYH düzeylerine dönülmesi iyi bir sonuç olur. Bence birçok sektörde iflas avukatlarının işi artacak” dedi.

İkilinin kitabına göre kriz sonrası iyileşme ortalama dört yıl kadar sürüyor. Krizin kıyaslandığı Büyük Buhran’da ise bu iyileşme 10 yıl sürmüştü.

Reinhart’tan Türkiye uyarısı; “Güney Afrika ve Türkiye ‘berbat’ durumda”

Dünya Bankası’nın yeni başekonomisti borç sorunsalına ilişkin değerlendirmelerinde ise Türkiye uyarısı yaptı. Türkiye’nin de aralarında bulunduğu gelişen ekonomilerin ‘berbat’ durumda olduğunu belirten Reinhart; “Nijerya, Güney Afrika, Türkiye, Ekvador ve Arjantin’de krizin hayli maliyetli olacağını öngörüyoruz” dedi.

İtalya’nın borç durumunun uzaması halinde Euro Bölgesi’nde istikrarsızlaşmaya yol açabileceğine, dolayısı ile de Covid-19 krizinin bir borç krizine dönüşebileceğine vurgu yapan Harvard Ünversitesi profesörü Carmen Reinhart, ekonomilerin kriz sonrasında daha içe dönük olacağını öngördüklerini belirtti. Reinhart; “Özellikle tıbbi malzeme ve ekipman ile gıda konusunda kendimize yetme durumunda kalacağız” dedi.

“Çin, İpek Yolu kapsamında kredi versin”

Harvard Ünversitesi profesörü Carmen Reinhart, öncek gün Dünya Bankası’na Başkan Yardımcısı ve Baş Ekonomisti olarak atandı. 15 Haziran’da görevine başlayacak olan Reinhart, son zamanlarda Modern İpek Yolu Projesi ve altyapı projelerine kredi sağlayan Çin’i, gelişmekte olan ülkelerin borçlarını hafifletmeleri çabasında destek olmaya davet etti.

Dünyadak en büyük resmi kreditörün açık ara ile Çin olduğunu vurgulayan Reinhart, Çin’in borç sağlama konusunda tam olarak yetkilendirilmemesi halinde, G20 girişiminin destek bulamayacağı vurgusunu yaptı. Profesör Reinhart, tasarrufların Çin’e borçları geri ödeme amaçlı kullanılmasının bir trajedi olacağını söyledi.

“Devlet Borcu Krizi kapıda”

Economist Intelligence Unit, son yayınladığı raporda, koronavirüs salgınını küresel ekonomi için “oyun değiştirici” olarak tanımladı. Pandemi nedeniyle 2020 ve 2021 yıllarının büyüme açısından kayıp yıllar olacağı belirtilen raporda salgının; ekonomik kayıpların yanı sıra devletlerin borç krizine de neden olacağı vurgulandı.

Raporda şu görüşlere yer verildi;

“Birçok gelişmiş ülkede azalan üretim nedeniyle kamu harcamaları arttı. Haliyle kamu borcu seviyeleri bu yıl keskin şekilde artacak. En güvenilir iktdarlar için bile kamu borcu en önemli sorun haline gelecek. Sonuç olarak birçok zengin ülke kendisini bir borç krizinin içinde bulacak. Dolayısıyla bu ülkeler mecburen kemer sıkmak zorunda kalacak. Ancak tasarruf sermayeyi emer.”

Gelişmekte olan ülkeler ve Türkiye uyarısı şeklinde öne çıkan raporda; “Bu durumdaki ülkelerin aldıkları finansal yardımların yanında faizleri de bilançolara eklenecek. Dolayısıyla dünya yeni bir borç ve borç yapılandırma furyası ile karşı karşıya kalacak.” ifadeleri yer aldı.

‘Bu defa gerçekten farklı’ başlıklı haber, dunya.com internet sayfasında 22 Mayıs 2020 tarihinde yayımlanmıştır.

SALGININ GELİŞMEKTE OLAN ÜLKELERE FATURASI AĞIR OLACAK başlıklı haber, parlamentohaber.com internet sayfasında 23 Mayıs 2020 tarihinde yayımlanmıştır.

Düzenleyen; İnş. Müh. Mithat GÜNEY, PMP

#mithatgüney / @mithatgny
www.mithatguney.com

Bu haber, insaport.com internet sayfasında da tarafımdan paylaşılmıştır.